Pieniny

Galeria

Opis

Pieniny (514.12) – pasmo górskie w łańcuchu Karpat, położone w południowej Polsce i północnej Słowacji, będące najwyższą częścią długiego, porozdzielanego pasa skałek wapiennych (Pieniński Pas Skałkowy). Od południa Pieniny graniczą z pasmem Magury Spiskiej, od północy z Gorcami i Beskidem Sądeckim, na zachodzie zaś – z Kotliną Orawsko-Nowotarską oraz Pogórzem Spisko-Gubałowskim. Rozciągają się na długości ok. 30 km na wschód od przełomu Białki.  Dwa przełomy Dunajca dzielą Pieniny na trzy części. Umowne granice – różne u różnych autorów – wyznaczają: od zachodu rzeka Białka, od północy Jezioro Czorsztyńskie, dolina Krośnicy i potok Grajcarek, od wschodu przełęcz Rozdziela (ok. 800 m n.p.m.), wypływający spod niej potok Rozdziel, a następnie potok Wielki Lipnik, od południa Straňanské sedlo i potok Lipnik, Dunajec, wreszcie rzeczki Niedziczanka i Łapszanka.

Nazwę Pieniny wywodzi się od słów pion lub pianaWincenty Pol w 1867 r. pisał: Czy Pieniny od piona, czy Pieniny od pieniących się wód Dunajca tak są nazywane, nie wiem. Tak różnie krąży z ust do ust ta nazwa, że za źródłosłów może jej służy i pion i piana. W 1846 r. P. Maciejowski wysunął hipotezę, że nazwa może być znacznie starsza i pochodzić od Celtów, którzy w V wieku p.n.e. zamieszkiwali te okolice. Andrzej Żaki w 1955 r. ostrożnie poparł tę hipotezę zauważając, że w narzeczach kimrobrytańskich słowo pen lub penn oznacza szczyt, górę.